Verschenen in De Volkskrant op 4 oktober 2024 Zweten op een plastic matras, piepende apparatuur, te veel licht: in het ziekenhuis slapen veel patiënten beroerd. Waarom levert een plek waar gezondheid vooropstaat zo vaak gebroken nachten op? En: hoe kan het beter? lles leek uitstekend geregeld. Het zorgpersoneel van het OLVG-ziekenhuis in Amsterdam was aardig…
De vernieling van Nord Stream
Deze zomer was er ineens groot nieuws over de verwoesting van Nord Stream in 2022. Zes mannen, onder wie vier duikers, zouden in september 2022 vanuit een zeilboot de cruciale gasverbinding hebben vernield. Maar is dit technisch wel mogelijk? Welke methoden en technieken staan onderzoekers ter beschikking om de waarheid te achterhalen?
Brillenglazen, explosieven & ruis
Turend door een vuil raam, overdenkt columnist Enith Vlooswijk hoe belangrijk een open blik is voor onderzoekers. Ook al zit er veel ruis in de weg. Waar blijven de zelfreinigende brillenglazen? Als kind functioneerde ik uitstekend met de goorste vuilvangers op mijn neus. Rond mijn twintigste raakte ik mijn bijziendheid nagenoeg kwijt, maar nu ik…
Van overstromingen tot ontploffingen: wat valt er te leren van de grootse rampen uit het verleden?
De overstromingen in Limburg, de vuurwerkramp in Enschede, de Bijlmerramp: zijn er lessen uit te trekken om beter voorbereid te zijn op volgende catastrofen? Ja – en nee. In elk geval al ondervonden: telefoonnummers zijn belangrijker dan draaiboeken. Verschenen in De Volkskrant op 7 juni 2024 De dreun was tot in Den Haag te horen….
Pijnmeting
Enith Vlooswijk vindt zichzelf als patiënt in het ziekenhuis en worstelt met de subjectiviteit van pijn. ‘Hoeveel pijn heeft u nu?’ Ik lag een midweek in het ziekenhuis met pijn in buik en rug en de verpleegkundige wilde weten hoeveel dan precies. Met ‘behoorlijk wat’ liet ze zich niet tevreden stellen, maar hoe meet ik…
Boterzacht
Er heerst een richtingenstrijd in de Neerlandistiek en ik was er getuige van. ‘Hier gaat ze echt te ver’, mopperde onderzoeker P. in een mailbericht. ‘Met haar mening laat ze vooral haar onkunde blijken.’ Zijn ergernis betrof uitspraken van onderzoeker E. in mijn artikel, die haar scepsis – om niet te zeggen misprijzen – over…
Het gaat belabberd met de leesvaardigheid in Nederland. Hoe kan het beter?
Nederlandse leerlingen scoren internationaal slecht op leesvaardigheid. Over waar het misgaat in het taalonderwijs zijn experts het wel eens, maar hoe kan het beter? ‘Laat leerlingen gewoon meer boeken lezen.’ Dit artikel verscheen op 7 juli 2023 in De Volkskrant Bijna een kwart van de 15-jarigen leest niet goed genoeg om te kunnen functioneren in de samenleving….
De efficientieparadox
Tegengesteld effect van energiezuinige techniek We vervangen gloeilampen door leds, isoleren onze huizen en zetten in op elektrische auto’s. Zulke goedbedoelde maatregelen leveren klimaattechnisch vaak veel minder op dan we hopen, zeggen milieueconomen. “De efficiëntie heeft vooral geleid tot meer output, niet tot minder input.” Lees dit artikel op Nemo Kennislink De Eiffeltoren baadde in…
Klaar met onethisch kobalt
De winning van kobalt voor lithiumaccu’s, cruciaal voor de energietransitie, gebeurt vaak onder mensonterende omstandigheden. Niet omdat het niet anders kan, maar omdat het nou eenmaal niet anders gebeurt. Toezicht op de aanvoerketen, recycling en accu’s met ander materiaal kunnen een einde maken aan onethisch gedolven kobalt. Lees dit artikel op Nemo Kennislink Dit artikel…
Vallen
Aan de hand van de Buck-affaire overdenkt Enith Vlooswijk hoe lastig het kan zijn – voor wetenschappers en journalisten – als de feiten niet overeenkomen met je eigen overtuigingen. Verschenen bij Sciencelink/C2W “Ik schaamde me de hele dag. Terwijl je eerst dacht dat je geweldig bezig was, zink je tot de diepste krochten die je…
Meer microchips van Europese makelijk
Met een grote investering wil de Europese Unie de chipproductie op eigen bodem flink opschroeven. In 2030 moet een vijfde van alle chips uit Europa komen. Experts uit de industrie zelf hebben hun bedenkingen bij deze ambitie. “We zouden een klein deel van die 43 miljard kunnen investeren om op een heel nieuw gebied wereldleider…
Jarenlange discussie over geheimhouding en democratie
Geschiedenis van de inlichtingen- en veiligheidsdiensten in Nederland Vanwege een toegenomen dreiging van cyberaanvallen uit landen als Rusland en China willen de inlichtingen- en veiligheidsdiensten meer armslag krijgen. Vanaf het ontstaan van de diensten hebben wereldgebeurtenissen een belangrijke stempel gedrukt op hun rol en bevoegdheden. “Hoe legitimeer je zo’n dienst in een democratie?” Lees dit…